خواص فیزیکی فرش

واکنش­های مکانیکی فرش­ها در برابر فعالیتهای بشر مانند ایستادن و قدم­زدن بر روی آن، مخصوصاً هنگامی­که نیروی فشاری با زمان تغییر می­کند در ارتباط با خواص می­باشد. راحتی در ارتباط با قدم­زدن و ایستادن با آسودگی و استواری بالا با حداقل­کردن شوک ضربه یا تماس پا با کف و کاهش پتانسیل سقوط و لغزش انسان می­باشد. خوابیدگی پرز فرش بعد از بار فشاری و عدم عملکرد مکانیکی مطلوب خواص فشاری پرزها در قدم­زدن باعث كاهش راحتي بشر در طول فعالیت بر روی فرش مانند ایستادن و راه رفتن می­گردد.

خواص فیزیکی فرش به کاربرد الیاف پشم، ابریشم و پنبه بستگی دارد.

درک میزان این کاهش راحتی دارای اهمیت زیادی است زیرا که گزارشاتی از مشکلات فیزیکی ناشی از ایستادن طولانی و لغزش و سقوط بر روی کفپوش­های نامناسب مخصوصاً برای افراد مسن ارائه شده است. راحتی هنگامی­که شخص بر روی فرش­های مختلف قدم می­زند وابستگی زیادی به تأثیرات لایه زیرین فرش در کاهش شوک ناگهانی به بدن هنگامی­که پا با فرش برخورد می­کند و حداقل کردن پتانسیل زمین خوردن، دارد. درجه راحتی قدم­زدن ارائه شده توسط یک فرش به جز عملکرد خواص فشاری به عوامل متعدد دیگری مانند نقش لایه زیرین، ضریب به اندازه کافی بالای اصطکاک لغزشی برای جلوگیری از سرخوردن و پایداری جانبی فرش در مکان بستگی دارد.

فرش­ها در حین استفاده معمولاً درمعرض دو نوع بار استاتیکی(مانند پایه میز و صندلی) و دینامیکی (مانند راه رفتن بر روی فرش) قرار دارند و نخ­های پرز فرش در این بارگذاری فشاری ثابت یا سریع، متراکم شده که تغییرشکل آنها پیچیده بوده و هر ساق پرز بطورجداگانه تحت حالت­های مختلف تغییرشکل ناشی از فشار محوری، خمشی، پهن­شدن، کشیدگی و برش می­باشد.

رفتار فشاری پرز فرش­ها در حین بارگذاری و عکس­العمل دینامیکی آنها پس از رفع بار نقش مهمی در عملکرد مکانیکی آنها دارد. نحوه واکنش مکانیکی به جز تأثیر در ظاهر فرش، از جهت ارائه شرایط راحت در طول فعالیت­های بدن انسان در قدم­زدن و ایستادن بر روی فرش و همچنین آسودگی بالا در حداقل­کردن شدت ضربه تماس پا و کاهش پتانسیل سقوط و لغزش و ادراکات تماسی یا زیردست مطلوب بر روی فرش بسیار مهم می­باشد. مقطع عرضی تغییرشکل فشاری را در لایه پرزهای نمونه فرش ماشینی با نخ پرز از جنس اکریلیک را نشان می­دهد.

قالیشویی قالی ماندگار هر فرش را بنا بر ویژگی‌های فیزیکی مورد شستشو قرار می‌دهد

پس از رفع بار، بسته به خواص و مشخصات نخ­های پرز و مشخصات ساختمانی فرش، نخ­های پرز تمایل به بازگشت­پذیری دارند که اغلب کمتر از 100% خواهد بود. بطورکلی رفتار مکانیکی ناشی از بارگذاری فشاری فرش متمرکز بر سه جنبه بازگشت­پذیری الاستیک که سبب ارتجاعیت پرزها می­گردد، مکانیزم غیرالاستیک(ناشی از لغزش اصطکاکی بین الیاف و بین نخ­ها در حین خمش پرزها و همچنین خواص ویسکوالاستیک نخ­های پرز) که خوابیدگی یا پهن­شدن پرزها را باعث می­شود، و همچنین مکانیزم فرسایشی(افت مشخصات پرز فرش بواسطه سایش)، می­باشد