خواب قالی

خواب قالی جهتی است که نخ‌های پرز قالی به آن سمت خوابیده‌اند. معمولاً جهت خواب فرش از قسمتی که اخر به اتمام رسیده به سمت مخالف است. برای شناسایی جهت خواب فرش، اگر بر روی پرزهای فرش دست کشیده شود و این فرآیند ادامه یابد، نوعی نرمی و ملایمت احساس خواهد شد. اما اگر در حین کشیدن دست، از پایین به بالای فرش، دست احساس زبری و ناهمواری کند، پرز قالی بلند شود، این کار خلاف خواب فرش انجام شده است. بنابراین می‌توان اذعان داشت خواب قالی همان جهت پرز قالی است که اگر موافق آن حرکت کرد باید لطافت، نرمی، درخشندگی و جلا احساس شود.

فرش دستباف دارای خواب متعددی است که هر یک بنابر نوع بافت شکل می‌گیرد.

خواب فرش انواع و گونه‌های متفاوتی دارد. عمده‌ترین نوع خواب فرش، خواب اصلی است که جهت آن از بالا به پایین است.

نوع دیگر خواب فرش، خوابی موسوم به فرعی است که در فرش‌های فارسی بافت از راست به چپ و در فرش‌های ترکی بافت از چپ به راست احساس می‌شود. دلیل بروز این نوع خواب به نوع چله‌کشی و ترتیب قرار گرفتن چله‌های زیر و رو بازمی‌گردد. در فرش‌های فارسی بافت اولین چله سمت راست بالا است و به این دلیل خواب فرعی این نوع فرش‌ها از راست به چپ است. در حالی که در فرش‌های ترکی بافت برعکس این است. البته بسته به منطقه بافت و نوع چله‌کشی جهت خواب فرعی فرش‌های ترکی بافت همانند فرش‌های فارسی بافت می‌باشد و یا برعکس.

خواب پشت که به وسط قوس (برآمدگی) گره‌ها در پشت فرش نمایان می‌شود.

خواب معکوس، نوعی دیگری از خواب فرش است که از پایین فرش به سمت بالا و یا از راست به چپ و بالعکس قرار دارد و معمولا در رفوکاری و برجسته‌بافی کاربرد دارد. نیاز به توضیح است که خواب معکس بسیار کاربرد کمی داشته و در مواردی محدود و رفوگری فرش مورد استفاده قرار می‌گیرد.