27
نوامبر

بخوانیم کجی فرش و و بدانیم اقسام آن

در برخی از موارد شاهد کجی فرش پس از تولید و یا در حین بافت می‌باشیم. این کجی ممکن است به صورت بیرون زدگی و یا تورفتگی باشد که در هر صورت نوعی کجی به شمار می‌آید و به دلایل متعددی پدید می‌آید.

یکی از رایج‌ترین اشتباهاتی که عدم پخش صحیح چله‌ها بر روی دار و یا کوجی پدید می‌آید. توزیع چله بر روی یک سمت کوجی در مقایسه با زیر دار، باعث بروز بیرون‌زدگی و یا توزدگی در حدود 2 تا 6 سانتی‌متر می‌شود.

یکی از مهم‌ترین وظایف کوجی جلوگیری از کجی فرش است. دستگاهی که کوجی نداشته باشد، احتمال کج شدن فرش بر روی آن زیاد است. چناچه دستگاهی دارای چوب کوجی باشد، ولی پخش چله بر روی سردار و کوی بیش‌تر از زیر دار نباشد. باز هم احتمال کج شدن فرش بسیار زیاد است.

پاره شدن نخ کوجی

اتصال نخ‌های چله بر روی چوب کوجی و ثابت نگهداشتن آن‌ها به وسیله نخ کوجی انجام می‌گیرد. با توجه به این پخش چله بر روی کوجی بیش‌تر از زیر دار است، می‌باید از برگشت و جابجایی آن‌ها بر روی چوب کوجی جلوگیری شود. برای این کار ابتدا، نخی محکم بر روی چوب کوجی بسته می‌شود.

عدم کاربرد تسمه

عدم وجود تسمه‌های عمودی در دو طرف قالی و رد نکردن پود ضخیم به دور آن، در دارهای ترکی از دلایل دیگری است که منجر به کج شدن دو سوی قالی می‌شود. برای جلوگیری از کج شدن فرش در داخل دار و حدفاصل راست رو و یا چب رو باید، دو تسمه فلزی قرار گیرد. این تسمه‌ها از بالا و پایین به سر دار و زیر دار متصل هستند. در این حال بافندگان پس از بافت هر رح از فرش پود ضخیم را محکم می‌کشند و ادامه آن را از دور تسمه‌ها عبور می‌دهند و پس از بافت رج بعد را محدد به سمت داخل می‌کشند.

دقت در پایین‌کشی

عدم رعایت اندازه‌ها در هنگام پایین‌کشی و دوخت فرش هنگام پایین‌کشی فرش باید دقت کرد تا فاصله لبه‌های دو طرف فرش با راست‌روها یکسان و لبه کار یا دم فرش در یک خط موازی نسبت به زیر دار باشد. در صورت رعایت این اندازه‌ها با ادامه دادن عملیات بافت در پایان کار فرش دچار عیب تو رفتگی می‌شود. در بعضی مناطق قالی‌بافی به تو رفتگی، کمردار شدن فرش می‌گویند.